Tweede Samnitische Oorlog (326 - 304 vc)

Vooraf:
- In 328 vc stichtte Rome een kolonie te Fregellae op de oostelijke oever van de rivier Liris, wat kwaad bloed zette bij de Samnieten.
- Een gevecht in 327 vc tussen de Romeinen en Samnieten om de stad Neapolis (hedendaags Napels) eindigt in het voordeel van Rome.
- De Samnieten verklaarden Rome in 326 vc de oorlog. Vijf jaar later sturen ze aan op vrede nadat de Romeinse legers succesvoller bleken.

Slag bij de Caudijnse passen ('Caudijnse vorken') - 321 vc

Consuls Spurius Postumius Albinus en Titus Veturius Calvinus trokken met een leger Samnium (het leefgebied van de Samnieten) in. Ze liepen bij de stad Caudium in een hinderlaag van de Samnitische bevelhebber Gaius Pontius (mogelijk een voorvader van Pontius Pilatus). Opgesloten in een van twee kanten afgesloten bergpas kwam het tot een vernederende overgave waarbij de Romeinse soldaten één voor één onder een juk door moesten lopen. Een voor de Samnieten zeer gunstig vredesverdrag werd gesloten en hield waarschijnlijk vijf jaar stand.

Slag bij Lautulae - 316/315 vc

O.l.v. Quintus Fabius Maximus Rullianus leed Rome een nieuwe nederlaag tegen de Samnieten.

Een aantal jaren zag het er niet goed uit voor Rome en in 311 vc begonnen de Etrusken zich ook nog te roeren tegen Rome. De kansen keerden echter en nadat de Etrusken een flinke slag was toegebracht behaalde Rome ook successen tegen de Samnieten. Dit leidde in 304 vc tot een nieuw vredesverdrag.